Vrouwenforum
De beproeving van gendergelijkheid in een veranderende arbeidswereld in België
De arbeidswereld verandert voortdurend.
De afgelopen maanden is die evidentie voor iedereen nog eens duidelijk geworden.
Daarom wilde Vrouwenforum vier vertegenwoordigsters uit de werkgevers-, vakbonds- en politieke wereld ontmoeten.
Vier vrouwen die hoge verantwoordelijkheden dragen buigen zich over de specifieke uitdagingen voor vrouwen – als die bestaan – op een arbeidsmarkt in volle verandering.
Het gaat om Monica De Jonghe (Gedelegeerd bestuurder van het VBO), het kabinet van Vanessa Matz, Minister van Ambtenarenzaken (mevrouw Bardaro, adjunct-kabinetschef, en mevrouw Romain, adviseur en kabinetssecretaris), Marie-Hélène Ska (Algemeen secretaris van het ACV) en Miranda Ullens (Algemeen secretaris van het Vlaams Interregionaal ABVV).
Van meet af aan wordt unaniem gewezen op de specifieke rol van vrouwen.
Ook vandaag zijn het vooral vrouwen die de zorg voor het gezin opnemen (kinderen/ouderen/soms beide). Zij zijn het vaak die “een stap opzij” zetten, voornamelijk door deeltijdse contracten te aanvaarden en thematische verloven op te nemen.
Maar, zo benadrukken de gesprekspartners, dat heeft gevolgen.
Marie-Hélène Ska en Miranda Ullens vestigen de aandacht op nieuwe maatregelen van de regering, zoals flexibiliteit, overurenprestaties en het afsluiten van contracten onder één derde regel. Volgens hen zullen deze maatregelen een aanzienlijke impact hebben, doordat ze de toegang tot voltijdse jobs bemoeilijken of zelfs onmogelijk maken in sommige sectoren, het aantal contracten vermenigvuldigen en het werk dereguleren. Marie-Hélène Ska spreekt van een “desynchronisatie van de arbeidstijd”, dat op lange termijn uitputtend is.
Sommige meer discrete maatregelen – zoals het educatief verlof dat gekoppeld wordt aan een voltijds of 4/5de contract – zullen in sommige regio’s van het land werknemers beroven van de mogelijkheid om zich te ontwikkelen en keuzes te maken.
Vrouwen, die oververtegenwoordigd zijn in deeltijdse jobs of in bepaalde specifieke sectoren (zorg, schoonmaak, dienstencheques), zouden volgens hen meer dan anderen de gevolgen dragen.
Monica De Jonghe wil daarentegen de flexibiliteitsmaatregelen verdedigen als essentieel voor de concurrentiekracht van het land.
Ze benadrukt ook de verantwoordelijkheid van de staat om mensen die al lang werkloos of ziek zijn opnieuw te activeren en te begeleiden naar werk dat zowel voor henzelf als voor de arbeidsmarkt noodzakelijk is.
Alle drie erkennen ze ook de gevolgen van deeltijds werk op het pensioen.
De discussie is niet nieuw, herinnert het kabinet van minister Matz, maar, zegt Monica De Jonghe, de mentaliteiten moeten veranderen en vrouwen en mannen moeten op gelijke wijze verlof kunnen opnemen.
Hoewel alle gesprekspartners een positieve evolutie erkennen, is er nog geen sprake van echte gelijkheid op dit gebied.
Gevraagd naar geweld en intimidatie op de werkvloer (en dus over Conventie 190), erkennen de vakbondsvertegenwoordigsters de vooruitgang, maar benadrukken ze dat er nog veel werk aan de winkel is. Binnen het Openbaar Ambt blijft, ondanks verminderde middelen, sensibilisering een prioriteit, net zoals de verdediging van het genderevenwicht in managementfuncties.
Toch waarschuwt mevrouw De Jonghe ervoor dat het wettelijk kader niet overbelast mag worden, omdat dit het gezond verstand in de bedrijfswereld zou kunnen ondermijnen.
Is het werk van Vrouwenforum dan nog nuttig?
Ja, zeggen ze.
Miranda Ullens herinnert eraan dat het veel te gemakkelijk is om te stellen dat vrouwen vandaag geëmancipeerd zijn en dat er niet langer gestreden hoeft te worden voor vrouwenrechten. Een verworven recht kan worden teruggedraaid.
Volgens Marie-Hélène Ska moeten vrouwen versterkt worden in hun vermogen om hun plaats in te nemen, zonder te kopiëren en door zichzelf te blijven; en moet er gewerkt worden aan mannen als partners in deze problematiek.
Vrouwen moeten geholpen worden in zichzelf te geloven, zegt Monica De Jonghe.
De mentaliteiten moeten evolueren, los van gendergebonden vooroordelen.
Vrouwenforum zal de uitdagingen die vrouwen op de arbeidsmarkt ondervinden blijven aankaarten.
Want erkenning, de balans tussen werk en privé, de impact van nieuwe overheids-maatregelen en de strijd tegen geweld op het werk vereisen bijzondere aandacht en vormen de drijfkracht van de acties.
Raadpleeg de volledige interviews
Christine Beausaert
